Fizyka, Heraklit
Fizyka
Fizyka –zdawałoby się- jest bardzo logiczna, ścisła, konkretna. Istotnie odkryte przez fizyków prawa pozwalały nam na lepsze, bezpieczniejsze życie. Ale pamiętajmy, że po wyjściu z laboratorium fizyk zaczyna zastanawiać się nad tym, dlaczego świat jest taki jaki nam się objawia. I wtedy siłą rzeczy fizyk zaczyna filozofować. Rozważania wyżej przeprowadzone opierają się na mocnym przeświadczeniu, że fizyka bez filozofii, nie pozostałaby ta samą fizyką. Proszę zważyć, iż filozofia zmusza nas do myślenia, nawet nietrafne jak się później okazało poglądy filozofów spełniły swą rolę, gdyż sprowokowały inne myślenie o danym zagadnieniu. Wielu fizyków czerpało lub czerpie ze spuścizny pozostawionej przez starożytnych filozofów. Tym, którzy chcą usunąć filozofię z fizyki lub fizykę z filozofii trzeba powiedzieć: „Porzućcie wszelką nadzieję, że to się uda kiedykolwiek”. Nie można też zapomnieć o interdyscyplinarności fizyki, która sprawia że fizyka jest ciekawą nauką, mającą swe korzenie w starożytności. Istotą połączenia fizyki i filozofii jest metafizyka, której „biblią” jest dzieło Arystotelesa, składające się z pism ezoterycznych. Wg koncepcji metafizyki , jej przedmiot leży poza obrębem doświadczenia. Spotyka się to z krytyką ze strony środowisk sceptycznych, empirycznych czy pozytywistycznych.
Heraklit
Heraklit z Efezu (ok. 540-480 p.n.e.) uznał ogień jako arche(ogień). Ogień jest zasadą świata, bo dynamika tego żywiołu odzwierciedla obraz Ziemi-dynamikę i ruch. Wg Heraklita wszystko jest efektem walki przeciwieństw . A więc proces powstawania rzeczy jest więc efektem procesu przechodzenia z jednego przeciwieństwa w drugie(Heraklit powiedział tak:” Walka jest ojcem wszelkiego stworzenia”). Wg niego świat materialny składa się z przeciwstawnych stanów i tendencji, które są przez ukrytą harmonię utrzymywane w jedności” To, co przeciwstawne dąży do harmonii, z tego co różne powstaje najpiękniejsza jedność i wszystko następuje poprzez walkę-kosmiczne prawo logos. Logos jest utożsamiane z siłą kosmiczną- rozumem. Jego teoria zmienności to wariabilizm- nie można dwa razy wejść do tej samej rzeki. Złote myśli Heraklita: „Wojna jest ojcem wszystkich rzeczy” lub znane Panta rhei. (łac.)- „Wszystko płynie, nic nie stoi w miejscu”. Heraklit jako pierwszy skierował się ku zagadnieniom humanistycznym. W etyce głosił kult prawa i jednostki wyższej: "jeden wart tyle, co dziesięć tysięcy, jeśli jest najlepszy". Dwa typy moralności wg Heraklita: przeciętną i wyższą, moralność tłumu i moralność mędrca.